Ziemia, newsy

Młodą Ziemię rozgrzewał silny efekt cieplarniany

W począt­kach Układu Sło­necz­nego ponad 4 miliardy lat temu, Słońce świeciło o 20–30% mniej inten­syw­nie niż obecnie. Mimo to przez długi czas na Ziemi panowały wysokie tem­pe­ra­tury, pozwa­la­jące na wystę­po­wa­nie wyjąt­kowo ciepłych oceanów.

Natu­ral­nym wyja­śnie­niem tego zjawiska wydaje się obecność silnego efektu cie­plar­nia­nego, choć szcze­góły jego dzia­ła­nia na dawnej Ziemi wciąż stanowią przed­miot dyskusji. Zespół geo­che­mi­ków i geologów z Uni­wer­sy­tetu w Kolonii przed­sta­wił własny model upraw­do­po­dab­nia­jący wysokie stężenie dwu­tlenku węgla w ówcze­snej atmos­fe­rze. Zdaniem kie­row­nika badań, Daniela Her­wartza, nadmiar CO2 wyja­śniałby dwie zagadki: “z jednej strony ciepły klimat na Ziemi; z drugiej, dlaczego często używane geo­ter­mo­me­try wskazują na pozornie gorącą wodę morską. Jeśli weźmiemy pod uwagę inny stosunek tlenu w morzu, wynikiem będzie praw­do­po­dob­nie bliższy tem­pe­ra­tu­rom rzędu 40°C”.

Nasza dotych­cza­sowa wiedza na temat tem­pe­ra­tury dawnych oceanów pochodzi z pomiarów izotopów tlenu w wapie­niach i skałach krze­mion­ko­wych. Przyj­muje się, że ciężki izotop tlen-18 oznacza wyższą tem­pe­ra­turę wody niż lżejszy tlen-16. Ta metoda kazała sądzić, że woda morska w archaiku bywała roz­grzana do nawet 70°C. Według hipotezy Niemców taki rezultat wynika z błędnej inter­pre­ta­cji tamtych procesów. Ich zdaniem naprawdę obfite stężenie CO2 było maga­zy­no­wane pod postacią wapna, które z kolei chętnie wiązało ciężki tlen, wypa­cza­jąc nasze wyniki.

Z czasem zawar­tość CO2 w atmos­fe­rze i oceanach stop­niowo malała. Młoda Ziemia była w dużej mierze pokryta wodą, co ogra­ni­czało zdolność do absor­bo­wa­nia dwu­tlenku węgla. Dlatego ważną rolę odegrało świeże zjawisko tek­to­niki płyt, które pro­wa­dziło do wypię­trza­nia gór i innych zmian na lądzie. Umoż­li­wiło to wie­trze­nie skał i łatwiej­sze wychwy­ty­wa­nie dwu­tlenku węgla przez skały wapienne. Później doszły do tego kolejne “magazyny” CO2 pod postacią węgla, ropy, gazu i łupków.

Źródło: CO2-Treibhauseffekt erwärmte die junge Erde, [online: wissenschaft.de/erde-klima/co2-treibhauseffekt-erwaermte-die-junge-erde/].
Total
0
Shares